Co to jest i po co ludzie to biorą
CBD, czyli kannabidiol, to jedna z substancji z konopi, osobna od THC. Badania dotyczą głównie lęku i snu. Jedyne zastosowania, w których CBD ma duże, solidne badania, to rzadkie, ciężkie padaczki (zespoły Dravet i Lennoxa-Gastauta), i tam CBD jest lekiem, nie suplementem.
Co pokazują badania
Najpierw lęk. Metaanaliza z 2024 roku połączyła osiem badań na 316 osobach z zaburzeniami lękowymi (uogólnionym lękiem, fobią społeczną, PTSD) i znalazła duży spadek lęku (Hedges g -0,92, przedział ufności od -1,80 do -0,04). Przedział jest jednak bardzo szeroki, a jego górna granica ledwo omija zero. Autorzy sami proszą o ostrożność z powodu małej próby. Szersza analiza 87 prac, uwzględniająca też zwierzęta, stwierdziła, że w 70 procent obserwacji CBD w ogóle nie wpłynęło na lęk i nie dało się wskazać dawki, która działa przewidywalnie. Autorzy piszą, że wyniki stawiają pod znakiem zapytania szerokie stosowanie CBD na lęk.
Sen jest jeszcze słabiej zbadany. Przegląd 34 prac z 2023 roku opisuje, że wszystkie zgłaszały poprawę u przynajmniej części osób, ale tylko dwie prace dotyczyły osób z bezsennością (jedna z nich to opis pojedynczego przypadku), wiele używało niezwalidowanych miar subiektywnych, a w 21 pracach stosowano mieszankę CBD z mniej więcej równą ilością THC. Autorzy wnioskują, że CBD samo lub z podobną ilością THC może być pomocne w łagodzeniu objawów bezsenności, ale dodają, że potrzeba badań na osobach z bezsennością i z rzetelnymi miarami, zanim da się wyciągać definitywne wnioski. Naszym zdaniem to jest sygnał do sprawdzenia, a nie dowód.
Jest też badanie z niekorzystnym sygnałem. W badaniu na 61 osobach z chorobą Parkinsona przez dwa tygodnie podawano CBD z niewielką ilością THC. Objawy ruchowe poprawiły się podobnie jak po placebo, a sen i funkcje poznawcze wypadły lepiej w grupie placebo, co autorzy opisują ostrożnie jako „być może pogorszenie”. Odpowiedź na placebo była silna, a skutków ubocznych, na ogół łagodnych, było więcej po CBD z THC. To inna grupa niż zdrowy dorosły, a krótki czas badania ogranicza wnioski.
Dawki, które badano
W badaniu na Parkinsonie podawano średnio 191,8 mg CBD dziennie z 6,4 mg THC. W badaniu leku na zespół Lennoxa-Gastauta stosowano 10 lub 20 mg na kilogram masy ciała dziennie, czyli przy 80 kg ciała od 800 mg do 1600 mg. Streszczenia przeglądów o śnie i lęku nie podają jednej skutecznej dawki. To opis badań, nie zalecenie, a produkty z półki bywają w innych stężeniach i składzie.
Kto powinien uważać
W badaniu leku na padaczkę 9 procent osób na CBD miało podwyższone enzymy wątrobowe, a częstymi działaniami niepożądanymi były senność, mniejszy apetyt i biegunka. Metaanaliza badań nad padaczką u dzieci dodaje, że częstość działań niepożądanych była wyższa niż przy placebo, w tym poważnych, i że wpływał na nią jednoczesny lek klobazam. To dawki lecznicze, więc nie przenoś ich na kapsułki z półki, ale sygnał dotyczący wątroby i interakcji z lekami jest realny. Danych o ciąży i karmieniu w zebranych pracach nie ma. Status prawny CBD jako żywności w UE nie został tu sprawdzony, zweryfikuj go sam.
Co z tego wynika
Na lęk i sen CBD ma po prostu zbyt słabe badania, żeby polecać je jako suplement, i naszym zdaniem nie warto wydawać na nie pieniędzy w nadziei na lepszy sen. Przy lękach i bezsenności trwających tygodniami idź do lekarza, tym bardziej że CBD może wchodzić w interakcje z lekami. Jeśli mimo to sięgasz po CBD, powiedz o tym lekarzowi, zwłaszcza gdy bierzesz inne leki.