Co to jest i po co ludzie to biorą
Gymnema sylvestre to roślina, której liście zawierają kwasy gymnemowe. Według autorów jednej z prób blokują one receptory słodkiego smaku na języku i obniżają przyjemność z jedzenia słodyczy. W badaniach sprawdza się ją pod kątem jedzenia słodyczy i poziomu glukozy we krwi.
Co pokazują badania
Metaanalizy wyglądają na pierwszy rzut oka dobrze, ale trzeba uważnie czytać, co porównano. Przegląd 10 badań na 419 osobach z cukrzycą typu 2 pokazał niższą glukozę na czczo, po posiłku i HbA1c. Porównywano jednak wartości po leczeniu z wartościami wyjściowymi, a nie z placebo, a niejednorodność wyników (I2 od 80 do 99%) była ogromna. To znaczy, że badania dawały bardzo różne rezultaty. Druga metaanaliza 6 prób wskazała niższe trójglicerydy, cholesterol, LDL i glukozę na czczo, ale autorzy sami piszą o niskiej jakości badań i dużej niejednorodności.
Pojedyncze próby z placebo są małe. Próba na 30 osobach z nietolerancją glukozy (300 mg dwa razy dziennie) pokazała niższy wynik testu obciążenia glukozą i HbA1c. W próbie na 24 osobach z zespołem metabolicznym po 12 tygodniach spadły masa ciała, BMI i VLDL, ale nie zmieniła się wrażliwość na insulinę.
Dwutygodniowa próba na 58 zdrowych dorosłych pokazała, że po dawce w laboratorium ludzie zjadali mniej czekolady. Po 15 dniach grupy już się nie różniły, a spożycie dziewięciu grup produktów w codziennym życiu było takie samo. Autorzy piszą, że trzeba jeszcze sprawdzić, jak długo ten efekt się utrzymuje.
Dawki, które badano
W próbach z placebo dawka to 300 mg dwa razy dziennie, w próbie z zespołem metabolicznym przez 12 tygodni. W badaniu o słodyczach użyto 4 mg preparatu z 75% kwasów gymnemowych w miętówce przez 14 dni. To opis badań, nie zalecenie.
Kto powinien uważać
Przegląd działań niepożądanych ziół zalicza gymnemę do tych z drobnymi działaniami niepożądanymi. W badaniu in vitro na mikrosomach ludzkiej wątroby wyciągi rozpuszczalnikowe (nie wodny) hamowały enzymy CYP rozkładające leki, a autorzy zalecają sprawdzenie interakcji u ludzi. To wynik laboratoryjny i nie mówi, co dzieje się w ciele człowieka. Osoby leczone na cukrzycę powinny omówić gymnemę z lekarzem, bo wyciąg obniża glukozę. Status prawny i zasady antydopingowe nie były tu sprawdzane na stronach urzędowych.
Co z tego wynika
Dowody są zbyt słabe, żeby opierać na gymnemie kontrolę cukru. Jedna metaanaliza porównuje tylko z wartościami wyjściowymi, druga ocenia badania jako niskiej jakości, a próby z placebo liczą od 24 do 58 osób. Jeśli wyniki glukozy wyszły ci podwyższone, idź z nimi do lekarza, a nie do sklepu. Na ochotę na słodycze gymnema może działać chwilowo, ale w codziennym jedzeniu różnicy nie zmierzono.